Net UpDördüncü tema geçmiş zamanın ikinci yarısı. 3. temada düzenli fiilleri (-ed) öğrendin; burada düzensiz fiiller geliyor — kuralı olmayan, ezberlenen liste. Konu bağlamı aile: kimin hangi hobisi var, dedeler gençken neler yapıyordu. Bir de kibar öneri kalıbı shall var: "Shall we watch a film?"
1. Tema kelimeleri
| Aile / ev | Türkçe | Hobi | Türkçe |
|---|---|---|---|
| relative | akraba | collect stamps | pul koleksiyonu yapmak |
| grandparents | büyükanne ve büyükbaba | do puzzles | yapboz yapmak |
| aunt / uncle | hala, teyze / dayı, amca | go fishing | balığa gitmek |
| cousin | kuzen | go camping | kampa gitmek |
| niece / nephew | yeğen (kız / erkek) | play the guitar | gitar çalmak |
| generation | kuşak, nesil | bake a cake | kek yapmak |
| generation gap | kuşak farkı | knit | örgü örmek |
| childhood | çocukluk | gardening | bahçe işleri |
| household chores | ev işleri | documentary | belgesel |
| get on well with | iyi anlaşmak | novel | roman |
| spend time together | vakit geçirmek | recipe | tarif |
| traditional | geleneksel | support a team | takım tutmak |
| the old days | eski günler | work out | spor yapmak |
| memory | anı, hatıra | board game | masa oyunu |
2. İşlev ve yapı tablosu
| İşlev | Yapı | Örnek |
|---|---|---|
| Geçmişte olan olayı anlatma | Simple Past (düzensiz fiil) | My uncle bought a new guitar. |
| Geçmişte olmayanı anlatma | didn't + V1 | We didn't go camping last year. |
| Geçmiş bilgiyi teyit etme | Question tags | You met my cousin, didn't you? |
| Öneri sunma | Shall we / Shall I | Shall we bake a cake together? |
| Ortak öneri | Let's … , shall we? | Let's watch a documentary, shall we? |
3. Düzensiz fiiller (V1-V2)
| V1 | V2 | Anlam | V1 | V2 | Anlam |
|---|---|---|---|---|---|
| go | went | gitmek | have | had | sahip olmak |
| see | saw | görmek | eat | ate | yemek |
| drink | drank | içmek | make | made | yapmak |
| take | took | almak | come | came | gelmek |
| buy | bought | satın almak | bring | brought | getirmek |
| think | thought | düşünmek | teach | taught | öğretmek |
| catch | caught | yakalamak | read | read | okumak |
| write | wrote | yazmak | sing | sang | şarkı söylemek |
| swim | swam | yüzmek | run | ran | koşmak |
| give | gave | vermek | get | got | almak, olmak |
| meet | met | tanışmak | sit | sat | oturmak |
| win | won | kazanmak | tell | told | söylemek |
| say | said | demek | sleep | slept | uyumak |
| leave | left | ayrılmak | find | found | bulmak |
| ride | rode | binmek | drive | drove | araba sürmek |
| wear | wore | giymek | choose | chose | seçmek |
| begin | began | başlamak | feel | felt | hissetmek |
| know | knew | bilmek | grow | grew | büyümek |
| speak | spoke | konuşmak | break | broke | kırmak |
| hear | heard | duymak | build | built | inşa etmek |
Olumsuz, soru ve kısa cevap
Kuşak farkı anlatma
Geçmişi bugünle karşılaştıran kalıplar:
Yapı: "When + özne + was/were …" kalıbı geçmişe açılan kapıdır; ardından gelen ana cümle de geçmiş zamandadır. Bir cümlede iki geçmiş.
4. shall ile öneri sunma
| Kalıp | Anlam | Örnek |
|---|---|---|
| Shall we + V1? | Beraber yapalım mı? | Shall we watch a film tonight? |
| Shall I + V1? | Ben yapayım mı? | Shall I make some tea? |
| Let's + V1 | Hadi yapalım | Let's play a board game. |
| Let's … , shall we? | öneri + teyit | Let's invite my cousin, shall we? |
| How about + V-ing? | … ne dersin? | How about going fishing? |
| Why don't we + V1? | Neden yapmıyoruz? | Why don't we cook together? |
Shall sorusuna "Yes, I shall" denmez; doğal cevap yukarıdaki kalıplardır.
5. Question tags tekrarı
| Cümle | Tag | Neden? |
|---|---|---|
| Your uncle bought a guitar, | didn't he? | V2 var → did |
| They didn't come to dinner, | did they? | olumsuz → olumlu |
| You were at your cousin's, | weren't you? | were → weren't |
| She had a big family, | didn't she? | had → did (have burada esas fiil) |
| Let's bake a cake, | shall we? | Let's → özel durum |
| Don't forget the recipe, | will you? | emir kipi → özel durum |
Tüm zamanlar, özel durumlar ve tonlama: 7. sınıf question tags.
6. Örnek diyalog
Yapı kontrolü: "Did you go" → soruda V1. "had, made, saw, told, read" → düzensiz V2. "didn't have" → olumsuzda V1. "didn't he?" ve "isn't it?" → tag. "Shall we record" ve "Let's take, shall we?" → öneri.
7. Sınavda nasıl sorulur?
| Soru tipi | Strateji |
|---|---|
| V1-V2 eşleştirme | Liste doğrudan sorulur: buy → bought, teach → taught. |
| Olumsuz cümle kurma | didn't gördüysen V2'yi V1'e çevir. |
| Tag seçme | was/were mi var, V2 mi? didn't / wasn't ayrımı buradan. |
| Öneri-cevap eşleştirme | Shall we …? sorusuna uygun kabul veya ret cümlesi seçilir. |
| Aile ağacı okuma | Şema verilir; cousin, nephew, aunt ilişkileri sorulur. |
| Kuşak karşılaştırma metni | Eskiden ne vardı, şimdi ne var biçiminde tablo doldurulur. |
8. 8. sınıfta bu nereye bağlanıyor?
Bu konu LGS'de doğrudan sorulmuyor; ama 8. sınıfta Friendship ve Chores temaları bunun üzerine kuruluyor. Friendship temasında arkadaşlıkla ilgili geçmiş olaylar anlatılırken düzensiz fiillerin V2 hâli hazır bilgi sayılıyor; Chores temasında ise buradaki ev işleri kelimeleri (household chores, do the dishes, tidy up) ve aile içi görev paylaşımı bağlamı devam ediyor.
Devamı için: 8. sınıf Friendship ve 8. sınıf Chores.
9. Sık yapılan hatalar
- didn't sonrası V2 kullanmak. "didn't went" değil, "didn't go".
- Did sonrası V2 kullanmak. "Did you saw?" değil, "Did you see?"
- Düzensiz fiile -ed eklemek. "goed, buyed, teached" diye bir biçim yok.
- had'lı cümleye wasn't tag'i takmak. "She had …, didn't she?"
- Let's'e "don't we?" takmak. Let's cümlesinin tag'i shall we?
- play the guitar'da the'yi atlamak. Enstrümanda the var, sporda yok.
10. Kendini test et
- "buy" fiilinin geçmiş hâli? → buyed / bought
- "We didn't ____ to the cinema." → went / go
- "He told us a story, ____?" → didn't he / wasn't he
- "Let's invite my cousin, ____?" → shall we / do we
- "My sister plays ____ piano." → the / —
- "Kuşak farkı" hangisi? → generation gap / childhood
Cevapları göster
Sık sorulan sorular
Düzensiz fiiller nasıl ezberlenir?
Liste hâlinde değil, gruplar hâlinde ve cümle içinde. -ought/-aught grubunu birlikte, ünlü değişimi grubunu birlikte çalış. Her fiili kendi cümlesiyle yaz: "My uncle taught me chess." Tek başına "teach-taught" ezberi hızlı unutulur.
"Shall" ile "will" arasındaki fark ne?
Shall bu programda yalnızca öneri için kullanılıyor ve neredeyse her zaman soru biçiminde: "Shall we …?", "Shall I …?" Will ise 2. temada yardım teklifi, 8. temada tahmin ve anlık karar için geçiyor.
"read" hem V1 hem V2 olarak aynı yazılıyorsa nasıl anlarız?
Cümlenin zaman sözüne ve diğer fiillere bakarsın: "I read a novel every night" geniş zaman, "I read a novel last night" geçmiş zaman. Yazım aynıdır, ses farklıdır — geçmiş hâli "kırmızı" anlamındaki red gibi okunur.
Bir cümlede hem "when" hem geçmiş zaman nasıl kullanılır?
İki kısım da geçmiş zaman olur: "When my mother was a child, she lived in a village." Virgül, when ile başlayan kısım öndeyse konur; arkaya geçerse konmaz.
Konuyu öğrendin. Şimdi soru çöz.
Düzensiz fiiller listeye bakarak değil, tekrar tekrar kullanarak kalıcı oluyor. Net Up'ı ücretsiz indir: seviyene göre soru gelir, yanlışların hata defterine düşer, çözünce silinir. Türkçe ve Matematik'te binlerce soru, günlük seri ve lig — hepsi bedava.
