Net UpLGS'de Fen Bilimleri'nden 20 soru çıkıyor — Türkçe ve Matematik ile tam olarak aynı sayıda. Yani sınavın en ağır üç dersinden biri. Buna rağmen birçok öğrenci Fen'i "ezber dersi" sanıp geri plana atıyor; oysa basınç, basit makineler ve enerji konuları tamamen formül ve yorum istiyor, kalıtım ise doğrudan olasılık hesabı.
Dünya ve evren
1. konu · yılın açılışı Mevsimler ve İklimEksen eğikliği, ekinoks ve gündönümü, iklim ile hava olayı farkı.
→Canlılar ve yaşam
2. konu DNA ve Genetik KodNükleotit, baz eşleşmesi, gen-kromozom ilişkisi, mutasyon ve modifikasyon.
→ 3. konu · olasılıkla kesişir Kalıtım ve MendelBaskın-çekinik gen, genotip-fenotip, Punnett karesi, cinsiyetin belirlenmesi.
→Madde ve doğası
4. konu Periyodik SistemElektron dizilimi, grup ve periyot bulma, metal-ametal-soy gaz.
→ 5. konu Fiziksel ve Kimyasal Değişim, Asitler ve BazlarDeğişim türlerini ayırt etme, pH cetveli, nötrleşme, asit yağmurları.
→ 6. konu Kimyasal TepkimelerKütlenin korunumu, element-bileşik, denkleştirme, yanma ve geri dönüşüm.
→Fiziksel olaylar
7. konu · garanti soru BasınçKatı, sıvı ve gaz basıncı, Pascal prensibi, açık hava basıncı.
→ 8. konu Basit MakinelerKaldıraç, makara, palanga, eğik düzlem; kuvvet kazancı ve iş korunumu.
→ 9. konu Elektrik Yükleri ve Elektrik EnerjisiElektriklenme, elektroskop, direnç, seri-paralel bağlama, enerji tüketimi.
→Enerji ve çevre
10. konu · en geniş ünite Enerji Dönüşümleri ve Çevre BilimiKinetik-potansiyel enerji, verim, fotosentez, besin zinciri, madde döngüleri.
→Konular birbirine nasıl bağlı?
Fen'de konular ilk bakışta bağımsız görünür ama üç net zincir var:
Bu yüzden kalıtıma DNA'yı atlayarak başlamak ya da basit makinelere kuvvet kavramı oturmadan geçmek işi zorlaştırıyor. Matematik tarafında ise olasılık kalıtımda, kareköklü ifadeler enerji hesaplarında doğrudan devreye giriyor.
Nasıl çalışmalı?
- Formüllü ve kavramlı konuları ayır. Basınç, basit makineler, elektrik ve enerji formül ister; mevsimler, DNA ve değişim türleri yorum ister. İkisi farklı çalışma biçimi gerektiriyor.
- Birim kontrolünü alışkanlık yap. Fen'de en çok puan kaybı hesaptan değil, kg yerine g, W yerine kW kullanmaktan geliyor.
- Sonucu mantıkla kontrol et. Paralel dirençte eşdeğer, en küçük dirençten küçük çıkmalı; olasılık 1'i geçmemeli; verim %100'ü aşmamalı.
- Şekilli sorulara özel çalış. Basit makineler, elektroskop ve devre soruları şekil okuma becerisi istiyor — metinden değil, düzenekten öğreniliyor.
- Yanlışlarını biriktir. Fen'de aynı tuzak (mum erimesi/yanması, pH ters ilişkisi) her denemede tekrar karşına çıkıyor.
Sık sorulan sorular
Fen ezber dersi mi?
Büyük ölçüde değil. 10 konunun 5'i doğrudan hesap içeriyor, 2'si mantık yürütme istiyor. Gerçek ezber sadece baz eşleşmesi, kromozom sayıları ve bazı tanımlarla sınırlı.
LGS'de Fen'den kaç soru çıkıyor?
Sayısal bölümde 20 soru. Matematik de 20, Türkçe de 20 soru — yani Fen'i ihmal etmek sınavın üçte birini ihmal etmek demek.
Hangi konudan başlamalıyım?
Müfredat sırası mantıklı bir başlangıç, ama zorlandığın yerden değil bağlantı zincirinin başından başla. Kalıtımda tıkanıyorsan sorun genelde DNA'da, basit makinelerde tıkanıyorsan sorun genelde kuvvet ve basınçtadır.
Konuyu öğrendin. Şimdi soru çöz.
Fen'de net artışı soru tipini tanımakla geliyor. Net Up'ı ücretsiz indir: seviyene göre soru gelir, yanlışların otomatik hata defterine düşer, çözünce silinir. Günde on dakika yeter — Türkçe ve Matematik'te binlerce soru, günlük seri ve lig hepsi bedava.
